|
|
Leonardo da Vinci, 'Het laatste avondmaal' (1495-1497)
Freso in de refter van de Kerk van Santa Maria delle Grazie, Milaan |
De chaos en de volheid ontstond als uitwerking van Cornets de Groots debuutessay De artistieke opbouw van Vestdijks romans (1962), waarin hij als eerste wees op de invloed van de astrologie op Vestdijks werk. Drie jaar na dit artikel verleende de Staatssecreatris van Onderwijs, Kunst en Wetenschappen een regeringsopdracht tot het schrijven van een boek 'over het astrologisch aspect in het werk van Simon Vestdijk'. In het hoofdstuk 'Brieven rond de uitgave' kan de voorgeschiedenis van het boek worden nagegaan aan de hand van brieven tussen Cornets de Groot en Vestdijk uit 1961 en 1965, de regeringsopdracht van de staatssecreatris en een briefwisseling met mevrouw H.S.E. Burgers, nicht van A. Roland Holst, in de jaren twintig bevriend met Vestdijk, en auteur van het boek Leonardo da Vinci's psychologie der twaalf typen, waarvan Cornets de Groot voor De chaos dankbaar gebruik maakte.
In een stukje autobiografie 1 uit 1975 vertelt Cornets de Groot: 'Overmoedig geworden schreef ik mijn boek over de astrologie bij Vestdijk, die me direct na de verschijning ervan op mijn plaats zette in een alleraardigst artikel in Maatstaf.' Het gaat hier om Vestdijks artikel Schema en ideologie, dat ongebundeld is gebleven, en dat hier voor het eerst opnieuw in het licht wordt gegeven. Als bron hiervoor is Cornets de Groots eigen exemplaar van het Maatstafnummer gebruikt, waarin met de hand aantekeningen zijn aangebracht die hier in de vorm van eindnoten zijn overgenomen.
Vestdijks artikel wordt in dat Maatstafnummer direct gevolgd door een dupliek onder de onnavolgbare titel Een schrijver mée als tegenschrijver over een schepper mée als tegenschepper, waarin Cornets de Groot enerzijds as op zijn hoofd strooit voor gemaakte fouten, anderzijds vasthoudt aan inzichten die in Vestdijks artikel worden bestreden.
In 1978 kwam Cornets de Groot ter gelegenheid van de terugblik op zijn schrijverschap in De kunst van het falen opnieuw te spreken over De chaos. Dat titelloze essay wordt hier tot slot als nabeschouwing gegeven.
Voor verdere informatie over Cornets de Groots bemoeienissen met Vestdijks werk en het astrologische aspect daarin zij verwezen naar de inleiding bij De artistieke opbouw.
Ik dank de Erven S. Vestdijk voor de verleende toestemming voor overname van Schema en ideologie en van Vestdijks brieven.
- Zie deze brief.
